डॉ. आंबेडकर वैद्यकीय मदत योजना (Dr. Ambedkar Medical Aid Scheme)

डॉ. आंबेडकर वैद्यकीय मदत योजना (Dr. Ambedkar Medical Aid Scheme) ही केंद्र सरकारच्या डॉ. आंबेडकर फाऊंडेशन (Dr. Ambedkar Foundation) मार्फत राबवली जाणारी एक अत्यंत महत्त्वाची कल्याणकारी योजना आहे. यादरम्यान दुर्धर आजारांनी ग्रस्त असलेल्या गरजू रुग्णांना उपचारासाठी आर्थिक मदत केली जाते.

या योजनेची सविस्तर माहिती खालीलप्रमाणे आहे:

1. योजनेचे स्वरूप व आर्थिक मदत (Financial Assistance)

या योजनेंतर्गत गंभीर आणि जीवघेण्या आजारांच्या उपचारासाठी थेट रुग्णालयाच्या खात्यात आर्थिक मदत जमा केली जाते. उपचारांनुसार मदतीची मर्यादा खालीलप्रमाणे आहे:

• मूत्रपिंड (Kidney) सर्जरी / डायलिसिस किंवा ऑर्गन ट्रान्सप्लांट: ३,५०,००0 रुपयांपर्यंत

• कर्करोग (Cancer) सर्जरी / केमोथेरपी / रेडिओथेरपी: २,५०,००० रुपयांपर्यंत

• मेंदूची शस्त्रक्रिया (Brain Surgery): २,००,००० रुपयांपर्यंत

• हार्ट सर्जरी (Heart Surgery): १,५०,००० रुपयांपर्यंत

• मणक्याची शस्त्रक्रिया (Spinal Surgery): १,५०,००० रुपयांपर्यंत

• इतर जीवघेणे आजार: २,००,००० रुपयांपर्यंत

2. पात्रता निकष (Eligibility Criteria)

• प्रवर्ग: अर्जदार हा अनुसूचित जाती (SC) किंवा अनुसूचित जमाती (ST) प्रवर्गातील असणे आवश्यक आहे.

• कौटुंबिक वार्षिक उत्पन्न: कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न ५ लाख रुपयांपेक्षा जास्त नसावे.

• आजार: किडनेय, हार्ट, लिव्हर, कॅन्सर, ब्रेन किंवा इतर जीवघेणे आजार ज्यासाठी मोठी शस्त्रक्रिया किंवा उपचार आवश्यक आहेत.

3. आवश्यक कागदपत्रे (Required Documents)

• जातीचा दाखला (Caste Certificate)

• सक्षम अधिकाऱ्याने दिलेला उत्पन्नाचा दाखला (Income Certificate)

• रुग्णाचे रेशनकार्ड आणि आधार कार्ड

• उपचाराचा खर्च दर्शवणारे अधिकृत अंदाजपत्रक (Treatment Cost Estimation), ज्यावर हॉस्पिटलच्या वैद्यकीय अधीक्षकांची (Medical Superintendent) सही व शिक्का असावा.

• रुग्णाचे पासपोर्ट साईझ फोटो

4. अर्ज कसा करावा?

1. अर्ज्याचा फॉर्म आणि या योजनेची सविस्तर माहिती सामाजिक न्याय आणि अधिकारिता मंत्रालयाच्या किंवा डॉ. आंबेडकर फाऊंडेशनच्या अधिकृत वेबसाइटवर उपलब्ध असते.

2. उपचाराचा खर्च आणि इतर कागदपत्रे पूर्ण करून अर्ज शस्त्रक्रियेच्या किमान १५ दिवस अगोदर सादर करावा लागतो.

3. हा अर्ज डायलरेक्टर, डॉ. आंबेडकर फाउंडेशन, १५, जनपथ, न्यू दिल्ली – ११०००१ या पत्त्यावर पाठवावा लागतो.

4. अर्जावर स्थानिक खासदार (MP), जिल्हाधिकारी किंवा राज्याच्या समाजकल्याण विभागाच्या शिफारशीची आवश्यकता असू शकते.

डॉ. आंबेडकर वैद्यकीय मदत योजनेसाठी (Dr. Ambedkar Medical Aid Scheme)

अर्ज करण्याची सविस्तर प्रक्रिया खालीलप्रमाणे आहे:

१. अर्ज कसा मिळवावा?

• या योजनेचा अर्ज (Application Form) सामाजिक न्याय आणि अधिकारिता मंत्रालयाच्या किंवा डॉ. आंबेडकर फाऊंडेशनच्या (Dr. Ambedkar Foundation) अधिकृत वेबसाइटवरून डाऊनलोड करता येतो.

• तसेच, अर्जाचा नमुना रुग्णालयात किंवा संबंधित शासकीय विभागातूनही मिळू शकतो.

२. अर्ज भरण्याची आणि शिफारस घेण्याची प्रक्रिया (Step-by-Step Process):

• अर्ज पूर्ण भरणे: अर्जात रुग्णाचे नाव, पत्ता, आजाराचे नाव, उपचाराचा खर्च इत्यादी माहिती अचूक भरावी.

• वैद्यकीय अधिकाऱ्याची स्वाक्षरी: रुग्ण ज्या हॉस्पिटलमध्ये उपचार घेत आहे, त्या हॉस्पिटलच्या वैद्यकीय अधीक्षकांकडून (Medical Superintendent) उपचाराचा अंदाजित खर्च (Estimated Cost Certificate) आणि अर्ज प्रमाणित करून घ्यावा. या अंदाजपत्रकावर उपचाराची (शस्त्रक्रियेची) तारीख स्पष्ट नमूद असावी.

• शिफारस (Recommendation): हा अर्ज स्थानिक लोकसभा/राज्यसभा खासदार (MP), संबंधित जिल्ह्याचे जिल्हाधिकारी (Collector/DM) किंवा राज्य सरकारच्या आरोग्य/समाजकल्याण विभागाच्या सचिवांच्या (Secretary of Health/Social Welfare) शिफारशीसह व स्वाक्षरीने प्रमाणित करावा लागतो.

३. आवश्यक कागदपत्रांची जुवाजुवाव (Checklist):

अर्जासोबत खालील कागदपत्रे जोडणे बंधनकारक आहे:

• भरलेला मूळ अर्ज (पासपोर्ट साईझ फोटोसह)

• हॉस्पिटलच्या लेटरहेडवर मूळ अंदाजपत्रक (Treatment Estimate) ज्यावर डॉक्टरची सही व शिक्का असेल

• जातीचा दाखला (SC किंवा ST प्रवर्गाचा पुरावा)

• तहसीलदार किंवा सक्षम अधिकाऱ्याने दिलेला उत्पन्नाचा दाखला (वार्षिक उत्पन्न ५ लाखांपेक्षा कमी असावे)

• रेशनकार्ड आणि आधार कार्डची प्रत

• मूत्रपिंड (Kidney) प्रत्यारोपणाच्या वेळी: डोनरची (दाताची) माहिती, नातेसंबंधाचा पुरावा आणि संबंधित प्राधिकरणाचे प्रमाणपत्र.

४. अर्ज कुठे व कसा पाठवावा?

• शस्त्रक्रिया किंवा उपचाराच्या किमान १५ दिवस अगोदर तुमचा अर्ज डॉ. आंबेडकर फाऊंडेशनकडे पोहोचणे आवश्यक आहे.

• पत्ता:

  Director,

  Dr. Ambedkar Foundation,

  15, Janpath, New Delhi – 110001

  महत्त्वाची टीप:

  मंजूर झालेली आर्थिक मदत थेट रुग्णालयाच्या बँक खात्यात जमा केली जाते. अर्ज भरताना कोणतीही अडचण आल्यास तुम्ही जवळच्या समाजकल्याण कार्यालयाशी संपर्क साधू शकता.